Những điểm nghẽn và yêu cầu đặt ra trong quá trình vận hành thí điểm Thị trường carbon Việt Nam

Trong cuộc trao đổi với Báo Công Thương, TS. Nguyễn Phương Nam, Tổng Giám đốc Công ty Tư vấn & Dịch vụ đổi mới khí hậu KLINOVA đã chia sẻ những góc nhìn về các điểm nghẽn hiện nay, yêu cầu hoàn thiện cơ chế và cơ hội dành cho doanh nghiệp.

Theo TS. Nguyễn Phương Nam, nền tảng pháp lý cho thị trường carbon cơ bản đã được hình thành, nhưng vẫn cần tiếp tục hoàn thiện các quy định về phương thức giao dịch, xác định giá, kiểm chứng kết quả giảm phát thải và bảo đảm quyền lợi của các bên tham gia.

Với 110 cơ sở được phân bổ hạn ngạch giai đoạn 2025–2026 và 92 pháp nhân đăng ký với HNX, quy mô thị trường hiện còn nhỏ để hình thành thanh khoản lớn và giao dịch thường xuyên. Bên cạnh người mua và người bán, thị trường cần sự tham gia của các tổ chức trung gian, tư vấn, môi giới và dịch vụ hỗ trợ để kết nối giao dịch, hỗ trợ định giá và quản trị rủi ro.

Một vấn đề quan trọng khác là làm rõ cơ chế để các tổ chức, cá nhân sở hữu tín chỉ carbon có thể tham gia giao dịch. Khi cơ chế được hoàn thiện, các dự án giảm phát thải và chuyển đổi xanh sẽ có thêm động lực, bởi kết quả giảm phát thải có thể trở thành tài sản tạo ra giá trị kinh tế và có khả năng giao dịch.

TS. Nguyễn Phương Nam cho rằng không thể kỳ vọng thị trường hoàn thiện ngay từ giai đoạn đầu. Thời gian thí điểm cần được sử dụng để doanh nghiệp và các chủ thể liên quan tham gia sớm, thử nghiệm các mô hình và phương thức giao dịch trong khuôn khổ pháp luật.

Để không bỏ lỡ cơ hội, doanh nghiệp cần chủ động tìm hiểu và tham gia thực tế vào thị trường carbon. Tuy nhiên, những yêu cầu về dữ liệu phát thải, MRV, kiểm kê khí nhà kính, đo đạc và thẩm định vẫn là thách thức đối với nhiều doanh nghiệp.
Đặc biệt, quá trình từ đăng ký dự án đến khi tạo ra tín chỉ carbon đạt yêu cầu có thể kéo dài 18 đến 24 tháng, tùy loại hình dự án và quy trình thẩm định. Vì vậy, việc chuẩn hóa dữ liệu, nâng cao năng lực nội bộ và tiếp cận sớm với các đơn vị tư vấn, thẩm định và dịch vụ hỗ trợ là bước chuẩn bị quan trọng.

(Nguồn: https://congthuong.vn/go-diem-nghen-tao-luc-day-cho-thi-truong-carbon-469264.html)